Category Archives: Dhamma

ธรรมะ

เป้าหมายของพุทธ

    เมื่อครั้งที่เรานั่งสมาธิที่สวนโมกข์แล้วทำให้เห็นว่าปัญหาในชีวิตนี่เราสร้างมันเองขึ้นมาทั้งนั้น มันรู้สึกเหมือนถูกล้างสมองนะ คือจะแปลเป็นความหมายที่ดีคือล้างให้สะอาดก็ได้แต่ความหมายปกติของมันคือล้างแล้วใส่อะไรเข้าไปแทนที่ด้วยและมักจะมี”ผู้ล้าง”เข้ามาเกี่ยวข้องด้วย แต่จริงๆแล้วปัญญาที่เกิดจากสติเนี่ย มันไม่ได้มาจากความคิดเพราะฉะนั้นจึงไม่มี “mastermind” ที่ไหนมายัดเยียดมุมมองความคิดใส่หัวของเราหรอก     ถึงกระนั้นก็ตามหากจะอธิบายว่าทำไมพุทธ(ในความคิดเราคือเถรวาทและเซน)จึง”น่าสนใจ”กว่าศาสนาประเภทอื่นๆ ก็เพราะพุทธทำให้เห็นความจริงนะ ไม่ได้ใช้ความหวังและความเชื่อ แต่คำอธิบายนี้ลองไปพูดกับใครก็ตามเถอะ มันฟังดูแย่มากเลย อะไรคือความจริง? แม้ว่าผู้พูดจะไม่ได้คิดอะไรเลยแต่คำว่า”ความจริง”มีความหมายที่ค่อนข้างเฉพาะขึ้นอยุ่กับตัวผู้พูดและไม่ได้ครอบคลุมสิ่งที่เป็นไปทั้งหมด คำพูดไม่สามารถเป็นเครื่องมือทั้งหมดที่สอดคล้องกับความเป็นจริงได้ การ”พิสูจน์ได้”ด้วยการตั้งระบบความคิดขึ้นมา คือนิยามสิ่งต่างๆว่าเป็นอย่างนี้ๆ ก็ไม่เทียบเท่ากับความจริง (จึงทำให้ปรัชญา logical positivism ไม่ได้รับการยอมรับในหมู่นักปรัชญาในเวลาต่อมา) การที่เราจะหวังให้”ความจริง”ซึ่งก้าวข้ามการมองของคู่ เช่น ดี ชั่ว นอก ใน เกินสองก็นับว่าเป็นของคู่ได้ เพราะจะยอมให้เราคิดถึงนิเสธของมันได้  ก็คงจะหวังมากไปหน่อย เพราะฉะนั้นจุดมุ่งหมายของผู้ที่น้อมรับเอาพุทธศาสนาเข้ามาใช้ก็คือการไม่ติดอยู่กับระบบความคิดเกี่ยวกับ”ทุกข์” คนจำนวนมากมีชีวิตอยู่โดยไม่เข้าใจความทุกข์ว่าหลายๆอย่างที่เราไปนับว่าเป็นสุขนั้นที่จริงแล้วเป็นทุกข์ หรือไปคิดว่าความทุกข์ความสุขนี้มันบังคับกันได้ คือมันมีความเป็นอัตตาตัวตน เมื่อเรารู้แล้วเท่านั้นจึงจะหลุดออกมาจากระบบได้ เหมือนการคิดนอกกรอบต้องรู้จักกรอบก่อน อีกตัวอย่างคือการพิสูจน์อะไรใน … Continue reading

Posted in Dhamma | 1 Comment

Spiritual Quest First, Professional Quest Later

 ท่านอาจารย์พุทธทาสกล่าวไว้ว่าธรรมะหรือธรรมชาตินั้นมองได้เป็น 4 ส่วนคือ ตัวธรรมชาติ ตัวกฎของธรรมชาติ ตัวหน้าที่ตามกฎของธรรมชาติ และตัวผล วิทยาศาสตร์นั้นก็จะศึกษาว่าด้วยตัวกฎของธรรมชาติ หากแต่ว่าสิ่งที่จำเป็นที่สุดของการใช้ “ชีวิต” นั้นคือ “หน้าที่” ตามกฎของธรรมชาติ เราทราบว่าเราฝืนกฎของธรรมชาติไม่ได้ แต่เราทราบหน้าที่ของเราที่เกิดมาแล้วหรือยัง เมื่อยามว่างปราศจากการงานภาระ ใจเรายังคงเฝ้าหาคำตอบอยู่ลึกๆ ว่าเราเกิดมาทำไมอยู่หรือเปล่า หากจะถามคนอย่างผมว่าอยากให้เปรียบเทียบการใช้ชีวิตของเราให้เป็นรูปธรรม มันก็เหมือนกับ อยู่ดีๆ ก็มีคนให้ยืม controller stick ของเกมอาเขตมาทำให้เราเล่นเกมอาเขตได้ ระหว่างที่เล่นอยู่เราก็ต้องทำความสะอาด ปัดฝุ่นผง ให้มันสามารถใช้ได้โดยไม่เกะกะลูกตา เกะกะมือ แล้วเราก็พยายามหาความรู้มาดัดแปลง เสริมเติมแต่ง ให้มันใช้งานได้ดีกว่าเดิม กดอะไรที่ไม่เคยกดได้ ได้ กดเร็วขึ้นได้ บังคับตัวละครอย่างกับใจสั่งได้โดยตรง ไม่มีอะไรเสียหายแม้แต่นิดเดียวที่เราลงทุนลงแรงพัฒนามัน เพราะมันทำให้เล่นเกมได้ดีมากขึ้น เก่งมากขึ้น สนุกมากขึ้น … Continue reading

Posted in Dhamma | Leave a comment

Buddhism the Way I See It (or I don’t care about the goal of life, let alone happiness as the goal)

What’s with this Buddhism? Continue reading

Posted in Dhamma | 1 Comment

Mundane Mundane

ความคิดเห็นสั้นๆต่อเรื่องความต่างของพุทธกับวิทย์ที่คนมักอยากให้เหมือนกับความเหมือนของพุทธกับวิทย์ที่คนอยากมองข้าม Continue reading

Posted in Dhamma | 1 Comment

“Selfish” 05/03/09

ความหมายของคำว่าเห็นแก่ตัวในภาษาธรรม Continue reading

Posted in Dhamma | Leave a comment

สติสัมปชัญญะสำหรับผู้เริ่มต้น 09/21/08

ลองคิดถึงศาสนาพุทธในมุมมองของเราที่คงพูดไม่ได้ว่ารับเอาทุกอย่างของสิ่งที่คนส่วนใหญ่เรียกว่าศาสนาพุทธมาเสียหมด Continue reading

Posted in Dhamma | Leave a comment

Algorithm for the Peace of Mind

ข้อเตือนใจตัวเองเกี่ยวกับการดูจิตที่ได้จากการสังเกต Continue reading

Posted in Dhamma | Leave a comment