Fall ’10 Wrap-Up Part I

อีกเทอมหนึ่งก็หมดไปก็ถึงวาระสรุปเรื่องเรียนต่างๆที่เกี่ยวกันบ้างไม่เกี่ยวบ้างไว้ในบล็อกนี้อีกครั้งแต่คราวนี้มีเรื่องหลายเรื่องที่ไม่เข้าพวกกันเลยขอนำเสนอแยกเป็นตอนๆ

เทอมนี้ลงวิชา East Asian Civilization โดยรวมๆมีเรื่องน่าสนใจเยอะเพราะอะไรจีนๆญี่ปุ่นๆมีอิทธิพลต่อเด็กไทยอย่างเราเยอะ(เช่น ละครจีนหลังข่าวตอนเด็กๆ ข่าวในพระราชสำนักที่พระเทพฯเสด็จไปจีน หรือเกม Touhou ซึ่งแปลตรงๆว่า Oriental) แต่เรื่องน่าคิดที่สุดคือดูเหมือนว่า “ความรู้” ที่เราได้จากการนั่งสมาธิเช่น “ไม่มีอะไรที่ต้องทำ และไม่มีอะไรห้ามทำ” (รวมถึง”ความดี”และ”ความชั่ว”) ถ้าตัดภาษาตัดบริบทของพุทธออกทั้งหมดจะเหมือนการตื่นตามแบบลัทธิเต๋า และแม้กระทั่งก่อนหน้าที่เราจะมาเจอพุทธเราก็มีนิสัยแบบเต๋าๆคือทำให้น้อยที่สุดแต่ได้ผลมากที่สุด ขอย้ำก่อนว่านี่ไม่ใช่เรื่องพิเศษอะไรแต่มันน่าสนใจตรงที่ถ้าผู้อ่านท่านใดสนใจอะไรแบบนี้อยู่แล้วสามารถลองหาอะไรเกี่ยวกับเต๋าอ่านดูอย่าง The Tao is Silent ของ Raymond Smullyan นักคณิตศาสตร์/ตรรกศาสตร์ได้ซึ่งเราพบว่าสะท้อนและทำให้เข้าใจความคิดของตัวเราเองได้ดีขึ้นอีกนิดหน่อย และยังทำให้เรายิ้มได้อีกด้วยพร้อมกำจัด akrasia ได้ในระดับหนึ่ง

    นี่ก็นำมาถึงอีกเรื่องหนึ่ง ในลัทธิเต๋าจะพูดถึงการที่ “เต๋าไม่ได้พยายามทำอะไรแต่เต๋าทำให้ทุกสิ่งดำเนินไป” ถ้าจะเข้าใจคำว่าเต๋าว่าเป็น “ธรรมชาติ” หรืออะไรประมาณนั้นก็คงพอได้ (เราไม่ได้ได้พยายามจะคิดเป็นปรัชญาและเราก็ไม่คิดว่ามันจะมีประโยชน์มากนักที่จะคิดถึงมันแบบนั้น) เรื่องนี้เกี่ยวกับสิ่งที่ขอเรียกว่า effortless action ซึ่งความหมายน่าจะเข้าใจได้ไม่ยากนัก ก็ตามนั้น “การกระทำโดยไร้ความพยายาม” หรือสั้นๆว่า “ทำโดยไม่ทำ” ถ้าแปลเป็นพุทธหน่อยก็จะเป็น “ทำโดยไร้ผู้ทำ” ซึ่งมันทำได้ มีหลายวิธี ถ้าถามว่าแล้วทำไมถึงคิดจะทำก็มีหลายๆอย่างที่เป็นตัวแปรคือ

1. ทำโดยไร้ผู้ทำแล้วจะไม่ทุกข์

ตามเลกเชอร์ของวิชา EAC แล้วหลักการที่เป็นของศาสนาพุทธนั้นนักวิชาการมีความเห็นตรงกันเพียงแค่หลักการเดียวคืออริยสัจ 4 ก็คือเรื่องเกี่ยวกับทุกข์นั่นเอง ถ้าอยากจะอ่านที่เราเขียนตรงนี้เพิ่มเติมก็ได้ เพราะฉะนั้นศาสนาพุทธจึงถูกมองและได้รับการยอมรับว่าเป็นการบำบัดทางจิตรูปแบบหนึ่ง แต่อย่างที่ Luke ใน Less Wrong เน้นไว้-อาการป่วยทางจิตที่จะได้รับการบำบัดจากการเจริญสติได้ไม่ใช่ exception แต่เป็น norm แปลว่ามันไม่ได้จำเป็นเฉพาะสำหรับ”ผู้ป่วยทางจิต”แต่จำเป็นสำหรับมนุษย์ทุกคน-ถ้าไม่อยากจะมีทุกข์มาก

2. มันเป็น optimization แบบหนึ่ง และสำหรับคนที่ถือว่า optimize คือ “ดี” อย่างเราและพยายามที่จะทำอะไรๆให้ดีขึ้นอยู่ตลอดเวลา effortless action จึงเป็นเรื่องสำคัญ ในแง่นี้ Flow: The Psychology of Optimal Experience น่าจะเกี่ยวข้องอย่างมากแต่เรายังไม่รู้เกี่ยวกับมันมากพอ โดยหลักๆแล้วมันเป็นภาวะที่จดจ่ออยู่กับอะไรมากจนลืมตัวตน มีความรู้สึกสงบสุข และอาจจะมีความคิดสร้างสรรค์ขึ้นได้ ตรงข้ามกับเวลาที่เบื่อ ทำนู่นทำนี่พร้อมๆกันเพราะความเคยชินเช่นเปิดคอมแล้วต้องเปิดเวบนู่นนี่ หรือดูทีวีแล้วต้องนั่งดูต่อไปเรื่อยๆทั้งที่ไม่มีอะไรจะดู

3. มันต้องมีเหตุผลทางวิวัฒนาการที่ทำให้มนุษย์สามารถมีความสุขจากการกระทำเช่นนี้ได้ และอาจจะทำให้จินตนาการต่อไปได้ว่า flow มี selective advantage อย่างไร ซึ่งตรงนี้เรายังไม่รู้

ก็เลยจบที่ไปยืม The Tao is Silent กับซื้อ Flow และ The Evolving Self โดยผู้เขียนเดียวกับ Flow มาซึ่งพูดถึง flow ในแง่ของวิวัฒนาการด้วย

ก่อนจบตอนแรก เพิ่งรู้ตัวว่าไม่ได้เขียนอะไรที่เกี่ยวกับวิชานี้จริงๆเลย เลยจะขอเขียนเรื่องสองเรื่องที่ได้จากคลาสนี้ไว้ตรงนี้พอเป็นพิธี

• ได้รู้เรื่องเกี่ยวกับ Touhou มากขึ้น เช่น วงจรหกสิบปี ที่ในเกมบรรยายไว้ว่าเป็นเวลาที่ยมราชจะยุ่งเป็นพิเศษเพราะในความเชื่อของจีน วงจรชีวิตปกตืยาว 60 ปีเท่านั้น ใครที่อยู่ได้เกินนั้นก็จะได้รับการเคารพเชื่อฟังว่าเป็นผู้ที่ผ่านโลกมาตั้งชั่วอายุขัยหนึ่งแล้ว และตัวละคร Fujiwara no Mokou มาจากตระกูล Fujiwara ซึ่งกุมอำนาจของญี่ปุ่นไว้สักเกือบพันปีได้ จนกระทั่งเมื่อต้นศตวรรษที่ยี่สิบนี่เอง

• มองโกลสมัยเจงกีสข่านบุกไปถึงฆ่าล้างเมืองถึง Poland และ Hungary Death toll สูงมากจนทำให้รู้สึกดีทันทีที่ไม่เกิดในยุคนั้น แต่มองโกลก็สร้างเครือข่ายการค้าการเดินทางที่ไม่เคยมีก่อน ถึงขนาดสร้าง”จุดเซฟ”เป็นพันๆจุดตามเส้นทางสายไหม มีอาหารมีน้ำ มีฝูงสัตว์พาหนะให้เปลี่ยนอำนวยความสะดวกให้พ่อค้านักเดินทาง

Advertisements

About Ninnat Dangniam

นักเรียน, นักเขียน, นักวาด
This entry was posted in Uncategorized. Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s